Veiligheid moet leven bij de medewerkers

Een veilig magazijn waar het logistieke proces op volle toeren draait. De jury van het Veiligste Magazijn van Nederland speurde de afgelopen maanden naar de pareltjes in de groeiende wereld van warehouses. Op de Dag van het Magazijn wordt de winnaar bekend gemaakt.

Wie wordt de opvolger van onder meer Abbott en gaat er dit jaar vandoor met een gouden certificaat voor het Veiligste Magazijn van Nederland? Voor de dertiende keer wordt deze verkiezing gehouden en volgens jury-voorzitter René de Koster, professor of logistics and operations management aan de Erasmus Universiteit, is de aandacht voor veiligheid in magazijnen de afgelopen jaren flink toegenomen.

Wat is volgens u een veilig magazijn?

“Dat lijkt een makkelijke vraag, maar dat is het niet. Een veilig magazijn vertaalt zich in een situatie waar weinig schade is en er weinig ongevallen en security-incidenten zijn. Dat zijn allemaal dingen die je niet direct ziet als je binnenkomt, maar waar we als jury wel naar vragen. Toch is een eerste indruk belangrijk, want een veilig magazijn ziet er om te beginnen goed en geordend uit. Dat er bijvoorbeeld bij binnenkomst al goede procedures zijn. Je komt niet zomaar binnen, je moet je inschrijven, je krijgt duidelijke veiligheidsinstructies en netjes een hesje en schoenen aangeboden. In het magazijn zelf is er een duidelijke scheiding tussen voetgangers en heftruckverkeer, met bijvoorbeeld een verkeerscirculatieplan en verkeerslichten. Als ik het kort zou mogen samenvatten, is een veilig magazijn een magazijn waarin wordt gelet op de medewerkers en waar het prettig is om te werken.”


Vorig jaar was Abbott uit Breda een van de winnaars. Wat maakte dit bedrijf tot winnaar?

“Abbott behoort tot de kleine groep bedrijven die wat ons betreft voldoen aan de hoogste veiligheidseisen. Wij zien dan ook nauwelijks meer verbetermogelijkheden en daarom ontvingen zij een gouden certificaat. Er zijn ook vele zilveren en bronzen certificaten uitgereikt, alsmede runner-up certificaten. We letten op een groot aantal criteria, waaronder de balans tussen veiligheid en logistiek. Het veiligste magazijn is een magazijn waar nauwelijks activiteiten zijn, maar dat levert ook weinig op. Veiligheid mag niet ten koste gaan van het logistieke proces. Er moet ook geld worden verdiend.”


Is het lastig voor bedrijven om die goede balans te vinden?

“In de meeste bedrijven komt veiligheid op de tweede plaats. Wij willen dat iets hoger tillen. Het moet samen met de logistieke prestatie op het eerste plan komen. Veiligheid is niet alleen het voorkomen van ongelukken, maar ook het creëren van een werksfeer waarin processen met betrekking tot veiligheid en andere zaken worden verbeterd. Die andere zaken zijn vaak operationeel gericht, en daarom gaat veiligheid wat ons betreft hand in hand met goede prestaties op logistiek gebied. Uiteraard zit daar wel een grens aan, maar wij denken dat er bij veel bedrijven echt nog wel verbeteringen mogelijk zijn.”

Wat is daarbij volgens u nog meer van belang?

“Dat veiligheid ook echt leeft bij medewerkers. Heel vaak zie je dat het management iets vindt en dat werknemers dat moeten opvolgen. Uiteindelijk moet je veiligheidsbesef over zien te brengen op de mensen op de werkvloer. Dat moet niet alleen maar van bovenaf komen, maar ook van onderop. Om een gouden certificaat te verdienen, is zo’n top down, bottom up-aanpak noodzakelijk. Om erachter te komen of dat zo is bij een bedrijf, houden we interviews en enquêtes op de werkvloer. De topbedrijven hebben veiligheid ingebed in hun gedragssystemen en dat zie je terug in de resultaten. Uit onderzoek blijkt overigens dat alleen sturen van bovenaf leidt tot minder goede prestaties.”


Is, terugkijkend op de afgelopen dertien jaar, te zien dat de gouden top steeds breder is geworden?

“Zeker. We krijgen steeds meer heel goede inzendingen en zien dat bedrijven leren van elkaar. Daarnaast gaat er een zekere werving van uit. Als je zo’n certificaat aan de muur hebt hangen, laat dat zien dat je goed let op je mensen. Heel veel bedrijven hebben moeite om mensen te krijgen, en dan kan zo’n certificaat een handig marketinginstrument zijn. Ook voor klanten is het een signaal. Bovendien leidt een veilig magazijn tot betere prestaties. Mensen zijn gemotiveerder en het ziekteverzuim daalt. Dat zijn indirect behoorlijke besparingen.”


Tot slot: hoe doet Nederland het in vergelijking tot de rest van de wereld?

“Als jurylid zien wij de absolute top van Nederland. Die zijn meteen ook wereldtop. Maar de rest van de bedrijven zien wij niet. Toch blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek dat er bij Nederlandse bedrijven weinig ongevallen zijn in magazijnen. Daarmee staan we ook in de wereldtop. Blijft staan dat er genoeg bedrijven zijn waar het nodige is te verbeteren. Hopelijk melden ook zij zich aan voor de verkiezing. Een inspecteur die dan langskomt voor de eerste beoordeling kan ze helpen met tips om het magazijn veiliger te maken. Mijn stelling is dat veiligheid de logistieke prestatie verbetert.”

René de Koster: “Mijn stelling is dat veiligheid de logistieke prestatie verbetert.”